Alzheimer Hastalığı en yaygın bunama türlerinden biridir.Nüfusun yaşlanmasına paralel olarak giderek arttığından beraberinde çok büyük kişisel ve toplumsal maliyetler getirerek ,gelecek yüzyılın felaketi olmaya hazır beklemektedir.
Bu nedenle 21Eylül Dünya Alzheimer Günü olarak kabul edilmiştir.Bu günde hastalığın toplum tarafından tanınması,toplumsal bilincin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Alzheimer hastalığını aktif yaşayan ve üreten bir yetişkinin giderek çocuklaşması,geçmişte edindiği becerileri birer birer yitirmesi sonuçta sonuçta tamamen bakıma muhtaç hale gelmesi olarak tanımlayabiliriz.Olgunların çoğunda bellek problemleriyle kendini gösteren bir klinik öncesi evre vardır.Genellikle hastalığın ilerleyişi yavaştır.Çoğunlukla yaşlılarda görülen hastalık bazen ellili yaşlardaki genç kişilerde de görülebilir.
: Hastalığı iki gruba ayırabiliriz
1- Ailevi Alzheimer Hastalığı :
Oldukça seyrektir.Alzheimer hastalarının % 1-5’ini oluşturur.Kalıtım kanıtlanmıştır.Ellili yaşlardaki genç hastalar genellikle bu gruptadır.
2-Sporadik (Kalıtsal olmayan) Alzheimer Hastalığı:
Tüm olguların %95’ini oluşturur.
Hastada unutkanlık,kaybolma öyküleri,konuşurken kelimeleri bulmakta zorlanma,yazım hataları ve söylediklerini tekrarlama eğilimi şeklinde ortaya çıkabilecek bellek yetilerinde değişiklikler sorgulanmalıdır.Kişilik,davranış ve mizaç,değişiklikleri (üzüntü,kabuğuna çekilme,tepkisizlik,uygunsuz davranışlar,fevrilik,huzursuzluk,şüphecilik ve değişen yeme alışkanlıkları gibi) sorulmalıdır.
Halüsinasyon,illüzyon,algılama kusurları veya delüzyonların varlığına dair kanıt varmıdır(örneğin başkalarının eşyalarını çaldıkları inancı yada eşinin ihanet ettiği düşüncesi).
Hasta halen çalışmakta ise mesleki performans,ev işleri ve evdeki sorumluluklar,ailenin mali işleri,kendine bakımı,kişisel temizlik ve idrar – büyük abdes kaçırma episodları öğrenilmelidir.Öykünün alındığı kişilere ayrıca bölgesel güçsüzlük,titreme,yürüyüş bozukluğu yada sertlik gibi hareket işlevlerinde değişiklik fark edip etmedikleri sorulmalıdır.
Tanı: Hastada yakın dönem hafızası,uzun dönem dikkat,dil,el,becerisi,görsel-uzaysal işlevler ,yer-zaman farkındalığı,uygulama işlevleri(içgörü ,karar verme yeteneği,plan yapabilme)değerlendirilir.Beyin muayenesi,kan incelemeleri,beyin tomografisi,manyetik görüntüleme,EEG altta yatan ve bunama sürecine katkıda bulunabilecek hastalıkları saptamamızı sağlar.
Tedavi: Günümüzde,Alzheimer hastalığını önlemeye yada iyileştirmeye yönelik bir tedavi yoktur.Bazı ilaçlar belleği bir dereceye kadar düzeltebilir,davranış sorunları gibi özgül bazı belirtilerin kontrol edilmesine yada hastalığa bağlı kaygı yada depresyonun tedavisine yardımcı olabilir.
