Günümüzde teknoloji ile birlikte yapay zeka ve sanal gerçeklik konusunda yaşanan gelişmeler doğrultusunda; bilgisayar destekli kinetik ve kinematik araştırmalar, insan hareketi ile egzersizlerin etkileri hakkında değerli bilgiler sunmaktadır.
Rehabilitasyonda kanıta dayalı uygulamalar kapsamında birçok ortopedik ve nörolojik sorunda, özellikle kas-iskelet sistemi yaralanmalarında kanıt değeri en yüksek düzeyde olan yaklaşım egzersiz eğitimidir.
Egzersiz programlarının planlanmasında birçok yöntem kullanılmaktadır. Elektromiyografik çalışmalar, egzersizin hedeflediği kas gruplarını belirlemek ve kompanse edici kassal aktivasyonu azaltmak amacı ile hangi egzersizlerin daha etkili olabileceği konusunda da bilgi vermektedir.
Kas liflerinin makroskopik düzeni "kas mimarisi" olarak tanımlanmaktadır. Bu nedenle, yapı-fonksiyon ilişkisinin anlaşılması, kas gücü ve fonksiyonunun en doğru şekilde değerlendirilebilmesi açısından kullanılan ultrason yöntemi önemlidir. Kas mimarisinin tanımlanması kuvvet üretimi ve hareketin fizyolojik temelini sağlamakla birlikte tendon transfer prosedürlerini içeren cerrahi için bilimsel bir gerekçe sağlamak, elektromiyografik ölçümler sırasında elektrot yerleşimine rehberlik etmek, normal hareketler sırasında kas yaralanmasının mekanik temelini açıklamak ve kas biyopsilerinden elde edilen histolojik örneklerin yorumlanmasına yardımcı olmak adına da önemlidir.
Sağlık alanındaki yenilikler gün geçtikçe ilerlemektedir
Bilimsel araştırmalarda, egzersizin uygulamasında daha çok açık ve kapalı kinetik zincir aktiviteleri ve bu hareketler sırasında oluşan biyomekanik stresler değerlendirilmektedir.
Bu kapsamda kapalı kinetik zincir egzersizleri, konservatif ve post-operatif rehabilitasyonda özellikle tercih edilen egzersizler olarak kullanılmaktadır. Kapalı kinetik zincir egzersizleri bireyin kendi ağırlığını kullanarak ekstremite distalinin sabitlendiği egzersizlerdir. Son yıllarda kapalı kinetik zincir egzersizleri süspansiyon ip ve askı sistemleri (TRX, Redcord vb.) kullanılarak uygulanmaktadır. Nöromusküler aktivasyon tedavisi (NEURAC) ile kassal etkileşim aktive edilip normale döndürülerek nöromusküler redükasyon üzerine odaklanılmaktadır. Böylelikle ağrıda azalma ve fonksiyonellik açısından gelişim elde edilebilmektedir.
Son yıllarda her konudaki hızlı değişime paralel olarak tüm dünyada giderek daha çok duyulmaya başlanan bir kelimeyle karşı karşıyayız: ‘İnovasyon’. İnovasyon aslında yıllardır kullandığımız yenilik ve yaratıcılık kelimelerinin modern dünyaya yansımasıdır. Farklı bilim dalları ile ortaya çıkmasına rağmen sağlık bilimleri içerisinde de gün geçtikçe büyümektedir. Sağlık alanına gelecek yenilikler, günümüz çağındaki çığır açan teknolojik gelişmelerle birlikte gün geçtikçe çeşitlenmekte ve akıl almaz yönlerde ilerlemektedir. Hastanelerde kullanılan birçok materyal, cihaz, ekipman, değerlendirme ve analiz yöntemleri birer inovasyondur. Bunlar ile birlikte birçok inovasyon ise geleceği şekillendirmek için sırasını bekliyor.
Sanal gerçeklik bilgisayar tarafından üretilen bir dünyayı sunar
Sanal gerçeklik teknolojisi kullanıcıların, gerçek dünyayı simüle eden sanal ortamda deneyimler yaşamasını sağlar. Bu sanal ortam genellikle gözlükler, kulaklıklar ve hareket sensörleri gibi donanımlar kullanılarak oluşturulur ve kullanıcının hareketlerine göre değişir. Artırılmış gerçeklik, gerçek dünya ile bilgisayar tarafından üretilen ve eklenen öğelerin birleştirilerek oluşturulan gerçeklik türüdür. Artırılmış gerçeklik ile sanal gerçekliğin temel farkı, gerçek dünya ile nasıl bağlantı kurduklarıdır. Artırılmış gerçeklik gerçek dünyayı görüntüler ve ona ekstra öğeler ekler, ancak sanal gerçeklik tamamen bilgisayar tarafından üretilen bir dünyayı sunar ve gerçek dünyayla hiçbir bağlantısı yoktur.
Metaverse, sanal gerçeklik ile artırılmış gerçeklik vb. teknolojiler kullanılarak oluşturulan, internet üzerinden erişilebilen ve insanların gerçek zamanlı olarak etkileşimde bulunduğu bir sanal dünya olarak tanımlanabilir. Metaverse, genellikle sanal gerçeklik ile artırılmış gerçeklik teknolojileri kullanılarak oluşturulur ve bu teknolojiler sayesinde kullanıcılar, gerçek dünya koşullarını simüle eden bir sanal ortamda deneyimler yaşar.
Teknolojik gelişmeler tedavi programlarında büyük katkı sunmaktadır
Sanal gerçeklik teknolojisi hızla gelişmekte, yeni cihazlar ve uygulamalar sürekli piyasaya sürülmektedir. Rehabilitasyonda; sanal gerçeklikle vücut hareketini veya tepkiyi izleyen teknolojiye dayanan oyun olarak tanımlanan ‘Virtual reality exergaming’, literatürde adlandırılan Wii oyun programları ile oluşturulan sanal gerçeklik egzersiz programları ve gözlüklerinin kullanılması, sinir sistemi ile kontrol edilebilen elektronik protezler, giyilebilen kablosuz sensörler, robotik eksternal ortezler bunlardan sadece birkaçıdır.
Modern çağdaki diğer bir çığır açan buluş ise giyilebilen kablosuz sensörlerdir. Bu sensörler için yeni yazılımlar geliştirilerek, sporcuların aktivite esnasındaki kaslarının sertliği, elastikiyeti, kanlanması, ısısı vb. birçok farklı faktör bilgisayarlı sistemler aracılığı ile kontrol edilebilmektedir. Bu teknolojilerle kullanılan video analizler, sporcularda yaralanma mekanizmaları ve yaralanmalarının ciddiyeti hakkında bilgi verebilir. Bu sayede tedavi programlarının çizilmesi ve yaralanmaların önlenmesi gibi birçok konuda gelişmeler sağlanabilir.
Hastaya evlerinden ayrılmadan tedavi imkanı tanır
Günümüzde hâlen kullanılmakta olan video analiz sistemleri ile bireylerin günlük aktiviteleri, sporları, egzersizleri kayıt ve analiz edilmektedir. Böylelikle hatalı hareketler düzeltilebilmekte veya önlenebilmektedir. Kişiler evlerinden ayrılmadan tedavi görebilir, fizyoterapist kontrolünde egzersiz yapabilir hâle gelecektir. Hatta sanal gerçeklik gözlükleri sayesinde, fizyoterapisti her zaman yanında olabilecek, kişiler için egzersiz ve fizyoterapi sıkıcı ve zorlayıcı bir iş olmaktan çıkıp, sevdikleri bir oyun ya da uğraş içerisinde verilerek devamlılığı sağlanabilecektir.
HoloLens, teknoloji dünyasında büyük yankı uyandırdı
Oyun ve iş tasarımı için geliştirilmiş sanal gerçeklik gözlükleri, hâlen geliştirilme aşamasında olmasına rağmen günlük yaşama bu kadar hızlı uyum sağlaması, bu gözlüklerin sağlık alanında başarabileceklerinin habercisidir.
Kullanıcıyı tamamen izole etmek yerine bulunduğu çevreyi görmesini sağlayan ve hologram teknolojisini kullanarak sanal objeleri ile etkileşime geçmesini sağlayan başlık HoloLens beraberinde getirdiği Holoportation isimli bir özelliğin de gelecekte çığır açacağı düşünülmektedir.
Holoportation sayesinde odadaki kişilerin çeşitli cihazlar yardımıyla 3D modeli çıkartılarak, 3D modeller kişinin kullandığı HoloLens’e gönderilmekte ve oluşturulan görsel odanın içerisinde görülebilmektedir.
Fizyoterapistler olarak yaşadığımız teknoloji ve iletişim çağında; yenilikçi ve bilimsellikten ödün vermeyen, multidisipliner çalışma, bilgi paylaşımı, teknolojinin getirdiği ve getireceği farklı boyutlardaki yaklaşımlar ile fizyoterapi ve fonksiyonel rehabilitasyon alanında sanal gerçekliği gerçeğe dönüştürebilmek için algı ve farkındalıkla hareket ederek geleceği şekillendirebileceğimize inanıyor ve ümit ediyorum.
Güncelleme Tarihi:2024-10-21 15:15:58
**İçeriklerimiz hastane hekimlerimiz tarafından bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi için lütfen doktorunuza danışın.