• NÖROLOJİ /

İskemik inme ve anjiyo ile beyin damarından pıhtı çıkarma tedavisi

İnme, beyni besleyen atardamarların tıkanması sonucu gelişir. Beyin görüntülemeleri sonucuna göre beyinde ana damarları tıkanmış ama henüz ciddi hasar gelişmemiş ve uygun zaman dilimindeki hastalara pıhtı çıkarma işlemi uygulanır.

 İskemik İnme nedir?

İnme, beyni besleyen atardamarların tıkanması sonucu gelişir. Atardamarlardan beyin dokusuna gelen oksijen ve besinler beyin hücrelerinin canlı kalmasını sağlar.

Beyin damarları ani tıkandığı zaman, damarın beslediği bölgedeki hücreler fonksiyonlarını yerine getiremez ve kısa bir süre içerisinde beyin dokusu ölmeye başlar. Atardamar tıkanıklığında süre, kritik zamanı geçtiği takdirde beyindeki hücre ve doku ölümü genişler, hastadaki belirtiler de kalıcı hale gelir.

 

İnmede zamanın kritik önemi

Beyin damarlarının tıkalı kaldığı her saniye ve dakikada yüz binlerce beyin hücresi ölür. Mümkün olduğunca fazla sayıda beyin hücresini kurtarıp, hastadaki belirti ve şikayetleri ortadan kaldırabilmek için beyin damarının en kısa sürede açılması gereklidir. İnmede zaman beyin demektir; beyin damarı ne kadar çok süre kapalı kalırsa o kadar çok beyin dokusu ölür.

Damar tıkandıktan sonra beyinde kalıcı hasarın gelişmesi için gereken kritik süre her insan için farklıdır. Tüm hastalara yönelik ortak kritik süre yoktur. Ancak yapılan çalışmalar sonucunda 6 saatten uzun süren tıkanıklarda kalıcı beyin hasarı gelişme ihtimalinin yüksek olduğu görülmüştür. Bu nedenle, inme şikayetlerinin başlangıcından itibaren 6 saatten daha kısa süre geçmiş olan hastalarda, tıkalı damarın açılması (Pıhtının çıkarılması) hastanın beyin dokusunu ölümden kurtarıp felçlik durumunu tamamen düzeltebilir. Her ne kadar kritik süre ilk 6 saat olsa da bazı kriterleri karşılayan seçilmiş hastalarda 24 saate kadar da pıhtı çıkarma işlemi yapılmaktadır.

İnmede belirtiler nelerdir?

İnme gelişen hastada ortaya çıkan klinik belirti ve bulgular çok çeşitlilik gösterir. Beynin değişik bölgelerini besleyen damarların etkilenmesi, o bölge ile ilgili işlevlerin bozulmasına yol açar. İnme hastalarında gördüğümüz bulgular; kol ve bacaklarda güç kaybı, konuşmada peltekleşme veya konuşamama, yüzde bir tarafa kayma, gözlerin bir tarafa sabit bakması, baş dönmesi, kusma ve dengesizliktir. Genelde bu şikayetlerin birkaçı bir arada bulunur. 

Özellikle yüzde bir tarafa kayma, kol ve bacakta güç - his kaybı ya da konuşma bozukluğu gelişen hastalarda hiç vakit kaybetmeden 112’nin aranması veya bu hastaların inme tedavisi yapılan bir hastanenin acil servisine ulaştırılmaları çok önem arz etmektedir. 

İnme hastalarında radyolojik görüntülemenin önemi 

İnme hastalarının olabilecek en kısa sürede hastaneye yetiştirildikten sonra hızlıca beyin tomografisi ve beyin MR incelemeleri yapılır. Bu görüntülemelerin sonucunda inme belirtilerinin bir atardamar tıkanıklığına mı veya beyin kanamasına mı bağlı olduğu ayırt edilir. Yapılan BT ve MR incelemesi sonucunda, tıkalı atardamarın hangisi olduğu, beyinde kalıcı hasarın gelişip gelişmediği ve hastanın trombektomi (Pıhtı çıkarma işlemi) için uygun olup olmadığı anlaşılır. 

İnme hastalarında anjiyo ile pıhtı çıkarma işlemi nasıl yapılır?

Acil serviste yapılan beyin görüntülemeleri sonucunda beyinde ana damarları tıkanmış, henüz ciddi hasar gelişmemiş ve uygun zaman diliminde olan hastalara mekanik trombektomi işlemi uygulanır 

Trombektomi işlemi, anjiyografi cihazı altında özel malzemeler kullanılarak yapılan bir operasyondur. Hastanın kasık veya kol bölgesindeki atardamarından birine iğne ile giriş yapılıp kateter denilen ince plastik tüp yerleştirilir. Anjiyografi cihazı altında pıhtının bulunduğu atardamar içerisine kateterlerle (İnce uzun tüp borucuklar) ulaşılıp, bu iş için geliştirilmiş özel stent (Metal kafes) ile pıhtılar kateter içine çekilerek damar açılır.  

Çekilen stent, kendisi ile birlikte pıhtıyı içten sarıp beraberinde getirerek dışarı alınır. Anjiyo ile tıkalı atardamarın açılıp açılmadığı kontrol edilir. İşlem, damar tam olarak açılmış ve beyinde kan akışı normale dönmüşse bitirilir. Tam açılmamışsa aynı işlem pıhtı çıkarılana kadar birkaç kez daha tekrarlanır.

İşlem basamaklarını özetleyecek olursak; anjiyo cihazı altında, özel malzemeler kullanarak beyin damarı içerisindeki pıhtı tutulup dışarı çıkarılır ve beyin damarı açılmış olur.

Sosyal Medya

Güncelleme Tarihi:2025-01-13 11:32:02
**İçeriklerimiz hastane hekimlerimiz tarafından bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi için lütfen doktorunuza danışın.